Në fillim të vitit 2026 hyri në fuqi një ndryshim i rëndësishëm në legjislacionin shqiptar lidhur me rivlerësimin e pasurive të paluajtshme.
Ligji nr. 85/2025 “Për rivlerësimin e pasurisë së paluajtshme” u miratua në dhjetor 2025. Ky proces sjell mundësi të reja fiskale për pronarët dhe ka ndikim të drejtpërdrejtë për çdo pronë të regjistruar në Shqipëri.
Çfarë është rivlerësimi i pronave?
Rivlerësimi është një proces ligjor dhe fiskal që lejon pronarët e pasurive të paluajtshme të përditësojnë vlerën e regjistruar të pronës së tyre në kadastër, duke e përkthyer atë në vlerën reale të tregut aktual. Kjo është e rëndësishme sepse, kur shitet një pronë, tatimi llogaritet mbi diferencën midis vlerës së regjistruar dhe atij çmimi të shitjes që është i deklaruar.
Si llogaritet tatimi për rivlerësimin?
Ligji i ri u jep pronarëve mundësinë të bëjnë rivlerësimin me një normë tatimore prej vetëm 5 % mbi diferencën mes vlerës së re (të tregut) dhe asaj të regjistruar më herët — në vend të normës standarde që ishte rreth 15 % për tatimin mbi fitimin nga shitja e pronës.
Shembull : Nëse një pronë ishte regjistruar në kadastër me vlerë 100 000 € dhe shitet sot për 120 000 €, pa rivlerësim tatimi mbi diferencën prej 20 000 € do të ishte normalisht 15 % (3 000 €). Me rivlerësim dhe tatim 5 %, tatimi bie në vetëm 1 000 €.
Kur fillon dhe deri kur zgjat procesi?
Sipas ligjit të miratuar, rivlerësimi fillon në shkurt 2026 dhe zgjat deri më 31 dhjetor 2026, duke lënë më pak se 12 muaj kohë për të gjithë pronarët që të dorëzojnë kërkesat e tyre. Në disa burime është përmendur edhe afati për finalizim administrativ deri më 31 mars 2027 për aplikimet e paraqitura brenda këtij viti ligjor.
Kush mund të përfitojë nga ligji i ri?
Ligji është i hapur për:
- Individë, qytetarë shqiptarë që zotërojnë një pronë (shtëpi, apartament, truall, etj.).
- Biznese dhe persona juridikë, që kanë investime në pasuri të paluajtshme.
- Pronat në proces legalizimi ose regjistrimi, që mund të përfitojnë rivlerësim edhe në kushtet e statusit të tyre aktual.
Pra, në thelb, çdo pronar i regjistruar mund të aplikojë për rivlerësim brenda periudhës së përcaktuar.
Si funksionon procedura e rivlerësimit
Procesi është administruar nga institucionet përgjegjëse (p.sh. Agjencia Shtetërore e Kadastrës dhe Regjistrimit, ASHK), dhe parashikon që:
- Pronari dorëzon kërkesën për rivlerësim brenda periudhës ligjore (në platformën e-albania).
- Autoritetet bëjnë vlerësimin e pronës duke e afruar me vlerën reale të tregut.
- Tatimi prej 5 % aplikohet mbi diferencialin midis vlerës së re dhe asaj të regjistruar.
- Pas pagesës, prona konsiderohet e rivlerësuar dhe vlera e re bëhet bazë për transaksionet e ardhshme.
Nëse je duke shitur apo planifikon të shesësh një pronë në platformën Çelësi, rivlerësimi mund të jetë një hap strategjik për të ulur detyrimet tatimore dhe për të rritur vlerën reale të pronës së regjistruar për blerësit potencialë. Për të mos humbur afatet e aplikimit dhe për të bërë vlerësimin e duhur të pronës suaj, sigurohuni që të ndiqni hapat e procesit gjatë vitit 2026.
